LEADERSHIP IN THE DIGITAL AGE BASED ON THE FOUR PRINCIPLES OF IDDHIPĀDA BY SCHOOL ADMINISTRATORS UNDER THE MUNICIPAL EDUCATION OFFICE, MUEANG ROI ET MUNICIPALITY, ROI ET PROVINCE

Abstract

The purposes of this research were: 1) to study the level of digital ‎leadership based on the Four Iddhipāda principles of school administrators under ‎Roi Et Municipality; 2) to compare the levels of digital leadership based on the Four ‎Iddhipāda principles classified by position, educational level, and work experience; ‎and 3) to examine guidelines for developing digital leadership based on the Four ‎Iddhipāda principles. This study employed a mixed methods research design. The ‎quantitative research population consisted of 289 school administrators and ‎teachers under the Office of Education, Roi Et Municipality, Roi Et Province, in the ‎academic year 2024. A sample of 165 participants was selected using the Krejcie ‎and Morgan table. The research instrument for the quantitative phase was a rating ‎scale questionnaire measuring digital leadership in five dimensions: digital vision, ‎change management, digital skills, collaborative networks, and learning ecosystem. ‎The qualitative data were collected through in-depth interviews with three groups ‎of administrators selected by purposive sampling. Quantitative data were analyzed ‎using frequency, percentage, mean, standard deviation, t-test, one-way analysis of ‎variance (ANOVA), and Scheffe’s post hoc test.‎ The findings revealed that: 1) the overall level of digital leadership based on ‎the Four Iddhipāda principles, as well as each of the five dimensions, was at a high ‎level. The dimension with the highest mean score was digital vision, while the ‎lowest was the learning ecosystem; 2) comparisons of digital leadership levels ‎based on position, educational level, and work experience showed no statistically ‎significant differences at the .05 level overall. However, when considered by ‎dimension, significant differences at the .05 level were found by position in change ‎management, and collaborative networks; and 3) the guidelines for ‎developing digital leadership based on the Four Iddhipāda principles emphasized ‎the systematic integration of Buddhist principles into school administration. ‎Specifically, digital vision should be driven by Chanda (aspiration), Citta ‎‎(commitment), and Viriya (perseverance); change management and digital skills ‎development should focus on Viriya, Citta, and Vimamsa (reflective investigation); ‎and the learning ecosystem should emphasize Vimamsa alongside Chanda to ‎promote a sustainable digital learning culture.‎

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับภาวะผู้นำในยุคดิจิทัลตามหลักอิทธิบาท 4 ‎ของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดเทศบาลเมืองร้อยเอ็ด 2) เปรียบเทียบระดับภาวะผู้นำในยุคดิจิทัลตามหลักอิทธิบาท 4 จำแนกตามตำแหน่ง ระดับการศึกษา และประสบการณ์การทำงาน 3) ศึกษาแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำในยุคดิจิทัลตามหลักอิทธิบาท 4 การวิจัยเป็นการวิจัยแบบผสมผสาน ‎‎(Mixed Methods Research) กลุ่มประชากรในการวิจัยเชิงปริมาณ ได้แก่ ผู้บริหารและครูผู้สอนในสถานศึกษา สังกัดสำนักการศึกษา เทศบาลเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด ปีการศึกษา 2567 ‎จำนวน 289 คน กำหนดขนาดกลุ่มตัวอย่าง 165 คน โดยใช้ตารางของ Krejcie และ Morgan ‎เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเชิงปริมาณคือแบบสอบถามมาตราส่วนประมาณค่า ซึ่งวัดภาวะผู้นำใน ยุคดิจิทัล 5 ด้าน ‎ได้แก่ ด้านวิสัยทัศน์ดิจิทัล ด้านการเปลี่ยนแปลง ด้านทักษะดิจิทัล ด้านเครือข่ายความร่วมมือ และด้านระบบนิเวศการเรียนรู้ ส่วนการวิจัยเชิงคุณภาพใช้แบบสัมภาษณ์ผู้บริหาร ‎จำนวน 3 กลุ่ม โดยการเลือกแบบเจาะจง วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยสถิติ ความถี่ ร้อยละ ‎ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบค่า t-test การวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว ‎‎(One-way ANOVA) และการทดสอบความแตกต่างรายคู่ด้วยวิธีของ Scheffe ‎ ผลการวิจัยพบว่า 1) ระดับภาวะผู้นำในยุคดิจิทัลตามหลักอิทธิบาท 4 ของผู้บริหารสถานศึกษา โดยรวมและรายด้านทั้ง 5 ด้าน อยู่ในระดับมาก โดยด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือ ด้านวิสัยทัศน์ดิจิทัล และด้านที่มีค่าเฉลี่ยต่ำสุดคือ ด้านระบบนิเวศการเรียนรู้ 2) ผลการเปรียบเทียบความคิดเห็นต่อภาวะผู้นำในยุคดิจิทัลตามหลักอิทธิบาท ‎‎4 จำแนกตามตำแหน่ง ระดับการศึกษา ‎และประสบการณ์การทำงาน โดยภาพรวมไม่พบความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ ‎ระดับ .05 อย่างไรก็ตาม เมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า จำแนกตามตำแหน่งมีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ในด้านการเปลี่ยนแปลง และด้านเครือข่ายความร่วมมือ และ 3) แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำในยุคดิจิทัลตามหลักอิทธิบาท 4 ควรมุ่งเน้นการบูรณาการหลักธรรมเข้ากับการบริหารงานอย่างเป็นระบบ โดยด้านวิสัยทัศน์ดิจิทัลควรใช้หลักฉันทะ จิตตะ และวิริยะในการขับเคลื่อนวิสัยทัศน์สู่การปฏิบัติ ด้านการเปลี่ยนแปลงและด้านทักษะดิจิทัลควรเน้นหลักวิริยะ จิตตะ และวิมังสา เพื่อส่งเสริมการพัฒนาศักยภาพบุคลากรอย่างต่อเนื่อง ‎และด้านระบบนิเวศการเรียนรู้ควรใช้หลักวิมังสาในการประเมินผลควบคู่กับการส่งเสริมฉันทะ เพื่อสร้างวัฒนธรรมการเรียนรู้ดิจิทัลอย่างยั่งยืน